Odbywanie kary pozbawiena wolności a przyszłościowa perspektywa czasowa więźniów


Research Paper (postgraduate), 2010
51 Pages

Excerpt

Inhalt

Wstęp

ROZDZIAŁ I Specyfika funkcjonowania psychicznego osób odbywających karę pozbawienia wolności a ich postawy wobec własnej przyszłości – badania własne
1.1. Problematyka badawcza
1.2. Hipotezy badawcze
1.3. Grupa badawcza
1.4. Technika badawcza
1.5. Opis procedury badawczej

Rozdział II Postawy wobec własnej przyszłości osób odbywających karę pozbawienia wolności – wyniki badan i ich pedagogiczna interpretacja
2.1. Porównanie ogólnych danych dotyczących postaw przyszłościowych u więźniów oraz osób, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności
2.2. Cele przyszłościowe formułowane przez badanych mężczyzn
2.3. Plany przyszłościowe formułowane przez badanych mężczyzn
2.4. Strategie konstruowania własnej przyszłości preferowane przez więźniów oraz mężczyzn nigdy nie odbywających kary pozbawienia wolności
2.5. Poziom Lęku Przed Przyszłością (LPP) wśród badanych mężczyzn
2.6. Spójność postawy wobec własnej przyszłości u mężczyzn odbywających karę pozbawienia wolności
2.7. Związek postaw przyszłościowych badanych więźniów z odbywaniem przez nich kary pozbawienia wolności
2.8. Dyskusja wyników

Zakończenie

SPIS LITERATURY

Wstęp

Czas odgrywa istotne znaczenie w życiu większości ludzi. Psychologia wyróżnia trzy orientacje czasowe: przeszłą, teraźniejszą i przyszłą. Odwoływanie się do przeszłości jest czynnością niezbędną do normalnego funkcjonowania. Każdy człowiek, bowiem posiada w swej pamięci trwałej informacje, dzięki którym może powtarzać pewne schematy zachowań, nie musi się ich wciąż uczyć na nowo. Tak jest z umiejętnością mówienia, pisania czy czytania. Jednak zgodnie z sugerowaną przez Zaleskiego hipotezą (Zaleski, 1987), przeszłość ma znaczenie dla człowieka wtedy, gdy potrafi ją wykorzystać dla efektywniejszego działania teraz, a przede wszystkim w przyszłości. Podobny pogląd na ten temat prezentuje Obuchowski (1985), który twierdzi, iż do przeszłości należy się odpowiednio zdystansować, tak by nie hamowała ona prób wypracowania nowych sposobów postępowania i nowych wizji na przyszłość.

Kolejnym wymiarem czasowym jest teraźniejszość. Każda działalność człowieka odbywa się w teraźniejszości. Stąd wynika jej niezaprzeczalna wartość. Jednak posługując się wiedzą psychologiczną można wysnuć pewne wnioski na temat jej znaczenia. Ludzie żyjący teraźniejszością zawężają swój horyzont czasowy do aktualnych działań i ich efektów - bez łączenia ich z antycypowanymi stanami. Fraisse (1957, za: Zaleski, 1987) nazywa ich prezentystami. Potrzebują oni bezpośrednich gratyfikacji swoich działań i planują je na krótkie okresy bezpośredniej przyszłości. Tak pojmując teraźniejszość można mówić o poczuciu wolności, wypływającym z bycia „tu i teraz”, dzięki uwolnieniu się od uwarunkowań z przeszłości oraz od presji zadań i celów do zrealizowania. Jest to jednak wolność relatywna, zawężona jedynie do krótkich momentów przeżywania teraźniejszości.

Teraźniejszość nie jest nieprzekraczalną granicą czasową i przynajmniej na poziomie kognitywnym zabarwiona jest mocno przyszłością. Perspektywa przyszłościowa stanowi specjalny filtr do spojrzenia na aktualne procesy wewnętrzne i zdarzenia zewnętrzne. A to, dlatego, że w przyszłości umiejscawiane są cele obecnych dążeń i przewidywanie ich osiągnięć stanowi dużą część życia każdego człowieka (Zaleski, 1987).

Z powyższych rozważań, wynika, że przyszłościowa orientacja czasowa ściśle wiąże się zarówno z przeszłym, jaki i teraźniejszym wymiarem czasowym. W psychologii motywacji i osobowości wymiar przyszłościowy nazywany został Przyszłościową Perspektywą Czasową (PPC). Podstawowymi elementami orientacji przyszłościowej człowieka są cele i plany życiowe. Można także twierdzić, że są one głównymi wskaźnikami rozwoju jego orientacji przyszłościowej (Czerwińska – Jasiewicz, 2005).

Pojęcie planu i celu są różnie definiowane. Według Nuttina (1980, za: Czerwińska Jasiewicz, 1997) cel jest zmianą w otoczeniu człowieka, do której zmierza on poprzez działanie. Cel jest wyrazem poznawczego przepracowania potrzeb człowieka. Zdaniem Zaleskiego (1987) cel to, poznawczo reprezentowany, możliwy do sięgnięcia, posiadający wartość i siłę regulacyjną, przyszły stan rzeczy, do którego człowiek dąży poprzez działanie. Cel jest, więc konstruktem poznawczym, który istnieje na poziomie pojęciowym. Odnosi się do czasu przyszłego. Jest to potencjalny stan, przewidywany w umyśle człowieka.

Miller, Galanter i Pribram (1980) twierdzą, że plan jest tym, co łączy obraz z działaniem. Plan rozumiany jest jako proces, który umożliwia kontrolowanie wykonywanych czynności i zadań. Zdaniem Mądrzyckiego (1996), plan życiowy to ważny cel główny, powiązany z szeregiem celów pomocniczych.

Pojęcie Perspektywy Czasowej ze szczególnym uwzględnieniem wymiaru przyszłościowego jest tematem wielu współczesnych koncepcji psychologicznych. Na przykład Maslow (1962, za: Zaleski, 1989) charakteryzuje człowieka w dymensjach czasowych, wskazując na dwie tendencje. Pierwsza tendencja o charakterze obronnym, to zwrot ku przeszłości. Człowiek powraca do przeszłych doświadczeń poszukując poczucia bezpieczeństwa, którego nie oferuje mu niepewna przyszłość. Innymi słowy, jest to ucieczka ze strachu przed nieznanym. Tendencja druga to skierowanie się ku przyszłości, ku temu, co ma się zdarzyć oraz co jest ważne; cechuje ją zaufanie i pozytywny stosunek do otaczającego świata. Tendencję tę Maslow nazywa dążeniem do rozwoju. Obydwie spełniają ważne role w funkcjonowaniu jednostki, ale podkreślenia warte jest to, że tendencja przyszłościowa jest czynnikiem rozwojowym. Bo tylko wtedy, gdy jednostka posiada wizje siebie w przyszłości, będzie w stanie pokonać aktualne trudności i nie dopuścić do zastoju czy też do ucieczki w przeszłość.

Stwierdzenie to nabiera szczególnego znaczenia, gdy odniesiemy go do osób odbywających karę pozbawienia wolności. Jak wiadomo posiadanie Przyszłościowej Perspektywy Czasowej, a ściślej mówiąc celów i planów, pozwoliło ludziom zachować tożsamość w tak nieludzkich warunkach, jakimi były obozy zagłady (Frankl, 1967, za: Zaleski 1987). Spójność wizji tego, co za sobą, i tego, co możliwe przed sobą, dawało im siłę przetrwania w sytuacjach negujących potrzeby ludzkie. Cele nadawały życiu sens i spełniały rolę obrony przed obozową gehenną grożącą śmiercią.

Jak jednak swoją Przyszłościową Perspektywę Czasową postrzegają więźniowie, którzy w przeciwieństwie do osób umieszczonych w obozach zagłady znaleźli się tam w wyniku nieprzestrzegania norm moralno-obyczajowo-prawnych? Czy ich postawa wobec przyszłości różni się od tej, prezentowanej przez osoby żyjące na wolności?

Przedmiotem tej pracy jest zbadanie związku między postawą wobec własnej przyszłości więźniów a wykonywaniem kary pozbawienia wolności i izolacji społecznej. Temat ten, jak dotychczas, jest rzadko podejmowany w literaturze. Istnieje mało publikacji i badań nad tym zagadnieniem. Uzasadnia to potrzebę podjęcia pracy nad tym problemem.

Hipotezę główną, jaką można postawić na podstawie wiadomości teoretycznych dotyczących Przyszłościowej Perspektywy Czasowej, Lęku Przyszłościowego czy postaw wobec przyszłości brzmi następująco: Istnieje związek miedzy postawą wobec własnej przyszłości więźniów a odbywaniem przez nich kary pobawienia wolności.

ROZDZIAŁ 1Specyfika funkcjonowania psychicznego osób odbywających karę pozbawienia wolności a ich postawy wobec własnej przyszłości – badania własne

Czas to jeden z ważniejszych elementów świadomości, który składa się na indywidualne doświadczenie każdego człowieka. Każdy z nas ma inne podejście do czasu, w inny sposób go odbiera i interpretuje. Na tą różnorodność pozwala nam między innymi ilość wydarzeń i tempo zmian, jakie dokonują się w naszym życiu (Ciosek, 2001).

Na co dzień, w normalnych sytuacjach, człowiek swobodnie przemieszcza się w różnych przedziałach czasowych. Potrafi wykorzystywać przeszłość by poprawnie funkcjonować w teraźniejszości, zaś czas obecny wykorzystuje do realizacji umiejscowionych w przyszłości celów. Dla większości ludzi czas biegnie niemal nie zauważalnie i wciąż narzeka się na jego brak. Niekiedy jednak zdarzają się sytuacje, kiedy ma się subiektywne poczucie nadmiaru czasu. W szczególny sposób dotyczy to osób skazanych na karę pozbawienia wolności (Ciosek, 1996).

Dla więźniów, bowiem, czas to wartość, za pomocą, której odmierzany jest okres przebywania w izolacji. Nadmierne skupienie uwagi na dniu, w którym ma zakończyć się wykonywanie wyroku pozbawienia wolności powoduje, że skazani cierpią na nadmiar czasu. Konsekwencja tego jest traktowanie czasu przez więźniów już nie jako przedmiotu, który należy wykorzystać, ale jako coś, co trzeba przeżyć. Czas spędzony w zakładzie karnym wydaje się nierzeczywisty i zdecydowanie inny od tego na wolności (Ciosek, 2001).

Na podstawie tych oraz przedstawionych we wcześniejszych podrozdziałach informacji można przypuszczać, iż istnieje związek między odbywaniem kary pozbawienia wolności a postawą więźniów wobec ich własnej przyszłości. Jest to hipoteza główna niniejszej pracy.

Należy zwrócić uwagę, iż funkcjonowanie psychiczne więźniów w zakładzie karnym posiada pewną specyfikę, która jak się przypuszcza, nie pozostaje bez znaczenia dla kształtowania się własnej Przyszłościowej Perspektywy Czasowej osadzonych w zakładzie karnym. Warto zatem zwrócić uwagę na dwa podstawowe elementy PPC w odniesieniu do sytuacji więźniów, a mianowicie na cele i plany jakie są przez nich formułowane.

Ważność i prawdopodobieństwo osiągnięcia celu to dwie jego główne cechy, a zarazem siły napędowe zachowania człowieka. A zatem zarówno cel jak i plan muszą charakteryzować się dużą dozą realności. Oznacza to, że jednostka musi posiadać możliwość dostępu do niezbędnych środków pozwalających jej na osiągnięcie założonych celów oraz winna charakteryzować się pewnymi predyspozycjami czy też umiejętnościami, które umożliwią jej wykonanie działania niezbędnego do realizacji planu (Zaleski, 1988).

Jak wiadomo izolacja więzienna z założenia ma ograniczać działanie jednostki. Sam fakt pozbawienia wolności jest główną i podstawową dolegliwością związaną z umieszczeniem w zakładzie karnym. Ponadto, deprywacja wielu potrzeb osadzonych, zwłaszcza psychicznych, może doprowadzać do tak zwanego zjawiska zdegenerowanych intonacji (Zaleski, 2001).

Warto także zwrócić uwagę, iż niektóre techniki radzenia sobie z dolegliwościami sytuacji izolacji więziennej stosowane przez skazanych, takie jak wycofanie się z sytuacji czy zadomowienie może doprowadzić do nadużywania mechanizmów obronnych, zwłaszcza ucieczki w marzenia i idealizacji (Ciosek, 2001).

Daje to, zatem podstawy do sformułowania hipotezy, iż osoby odbywające karę pozbawienia wolności wykazują większą tendencję do formułowania celów przyszłościowych o charakterze życzeniowym niż osoby, które nigdy nie były karane. Oznacza to, iż więźniowie snują jedynie fantazje na temat końcowych stanów przyszłości, odbiegających od faktycznych ich możliwości.

Deklarowane przez więźniów cele życzeniowe są odzwierciedleniem intencji podjęcia przez nich określonych zadań, które jednak z powodu umieszczenia w zakładzie karnym nie mogą zostać zrealizowane. A zatem życzeniowa postawa więźniów wobec przyszłości nastawiona jest przede wszystkim na konstruowanie atrakcyjnej wizji życia bez przełożenia jej na możliwości ich realizacji.

Zakłada się również, iż więźniowie wykazują większą tendencję do formułowania planów długoterminowych niż osoby, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności. Zakłada się, iż realizacja sformułowanych przez więźniów planów jest odraczana na czas zakończenia odbywania kary pozbawienia wolności i opuszczenia zakładu karnego.

Kolejne zagadnienie, na które warto zwrócić uwagę pisząc o postawie wobec własnej przyszłości osób odbywających karę pozbawienia wolności to, poziom ich własnej aktywność i inicjatywy na rzecz konstruowania własnej przyszłości.

Zagadnienie to związane jest z pojęciem strategii tworzenia własnej przyszłości, pod którym rozumie się rożne sposoby tworzenia scenariuszy swego dalszego życia, a więc pewne sposoby czy też strategie selekcji informacji, przetwarzania ich i podejmowania decyzji. Jest to pewnego rodzaju program, który konstruuje na własny użytek każda jednostka, a którego zadaniem jest koordynacja tworzenia własnych celów i planowanie sposobów ich osiągnięcia (Timoszyk - Tomczak, Zaleski, 2004). Tworzenie wizji własnej przyszłości może przyjmować różną formę: od biernego poddania się temu, co dookoła, poprzez naśladowanie innych - do samodzielnego tworzenia swych celów i planów ich realizacji.

Pisząc o aktywności więźniów na rzecz tworzenia przez nich wizji własnej przyszłości należy pamiętać o różnych skutkach psychologicznych związanych z odbywaniem kary pozbawienia wolności.

Po pierwsze, umieszczenie w zakładzie karnym, który nie zapominajmy, ma charakter instytucji totalnej, jest równoznaczne z utratą przez osadzonych swej autonomii. Oznacza to między innymi, iż więźniowie muszą ściśle podporządkować się regulaminowi rozkładu dnia, kolejności i czasu działań. A zatem pozbawieni są oni potrzeby planowania działań codziennych, które formułuje ściśle administracja zakładu. Ponadto, osadzeni pozbawieni są również możliwości podejmowania dobrowolnych decyzji, ich plany osobiste dotyczące pracy zawodowej czy rodziny ulegają często zawieszeniu. Wszystko, to powoduje nadmierną rutynę w zachowaniu więźniów, poczucie nudy i monotonii. Nie bez znaczenia wydaje się też oprócz braku możliwości czy też niekiedy braku konieczności podejmowania różnych decyzji dotyczących własnego działania, pozbawienie potrzeby dbania o zapewnienia sobie dobrej sytuacji materialnej. Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest obserwowane niejednokrotnie u więźniów zjawisko wyuczonej bezradności, które z kolei sprzyja depersonalizacji (Sykes, 1962, za: Górski, 1984; Ciosek, 1993, 1996,2001)

Za bierną postawą osób odbywających karę pozbawienia wolności wobec ich własnej przyszłości przemawiałby także opisywany przez Sikorę (1978) mechanizm obronny stosowany przez więźniów, który polega na hamowaniu procesu przeżywania sytuacji trudnej, jaką jest dla skazanych izolacja więzienna. Mechanizm ten powoduje, iż osoby odbywające karę pozbawienia wolności starają się nie myśleć o wolności i o życiu poza murami zakładu. Swoją uwagę skupiają natomiast na wykonywaniu rożnych zajęć, w których mogą, na co dzień brać udział.

Informacje te dają zatem podstawy do sformułowania założenia, iż więźniowie, wielokrotnie karani wykazują większą tendencje do stosowania strategii konstruowania własnej przyszłości polegających na oczekiwaniu na to, co się wydarzy oraz koncentracji na teraźniejszości niż osoby, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności.

Pierwsza z tych strategii opiera się na przeświadczeniu, że trudno cokolwiek planować gdyż przyszłość i tak jest zależna od tak zwanych sił wyższych. Natomiast druga polega na przypisywaniu dużej wartości teraźniejszości i braku planowania przyszłości (Timoszyk - Tomczak, Zaleski, 2004).

Kolejny aspekt, na który warto zwrócić uwagę w związku z postawą więźniów wobec ich własnej przyszłości to nadzieja i niepokój przyszłościowy. W niniejszej pracy zakłada się, iż więźniowie wykazują wyższy poziom LPP niż osoby, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności.

Jak wynika z przeprowadzonych do tej pory badań na ten temat (Sikora, 1973, Waligóra, 1974) więźniom w czasie odbywania kary pozbawienia wolności towarzyszy uczucie lęku. Przyszłość pozostaje zawsze czasem nieznanym, dlatego w zetknięciu z nią zawsze można dopatrzeć się komponentu lęku. Jednak, aby normalnie funkcjonować musimy ową nieznaną nam przyszłość przekształcać w znaną nam przeszłość. Czynność ta wymaga wysiłku i odwagi, której może zabraknąć, jeżeli człowiek jest zbyt słaby lub sytuacja jest dla niego zbyt trudna (Kępiński, 1987). Sytuacją taką jest przebywanie w izolacji więziennej.

Istnieją także podstawy do sformułowania hipotezy, iż więźniowie pierwszy raz karani wykazują wyższy poziom intensywności LPP niż recydywiści. Za tym założeniami przemawia przede wszystkim proces prizonizacji. Więźniowie wraz z wydłużaniem się czasu spędzonego w zakładzie karnym przystosowują się do warunków, jakie tam panują traktując je jako normalne, utożsamiając je z tymi, które panują na wolności. Dzięki temu, więźniowie łagodzą dolegliwości, jakich doświadczają w związku z odbywaniem kary pozbawienia wolności. Tym samym, jak się przypuszcza, ich LPP, tak wysoki w pierwszej fazie uwięzienia, jest niższy od tego, który wykazują osoby pierwszy raz karane.

Ponadto należy pamiętać, iż w pierwszej fazie uwięzienia, a zatem najczęściej wśród osób pierwszy raz karanych, lęk osiąga znaczny stopień. Pierwszy okres odbywania kary pozbawienia wolności według Waligóry (1974) to rozpacz i przygnębienie. Osoby pierwszy raz karane w pierwszych momentach przebywania w izolacji więziennej doświadczają wstrząsu po uwięzieniu, smutku i tak zwanego bólu izolacji.

Następna hipoteza, jaką formułuje się w niniejszej pracy wynika poniekąd z dwóch poprzednich. A mianowicie zakłada się, iż postawy więźniów wobec własnej przyszłości mają bardziej niespójny charakter niż postawy osób, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności. Oznacza to, iż poszczególne komponenty tej postawy posiadają niezgodny kierunek i siłę. Na poziomie kognitywnym więźniowie ci formułują cele przyszłościowe, niekiedy silniej kierują swe myśli ku przyszłości niż osoby, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności. Natomiast na poziomie behawioralnym oraz emocjonalno - oceniającym więźniowie wykazują bardziej negatywny stosunek do przyszłości niż osoby nigdy nie przebywające w izolacji więziennej, który przejawia się odpowiednio w braku podejmowania czynności na rzecz osiągnięcia założonych celów oraz wysokiego poziomu LPP.

Przedstawione powyżej hipotezy zostaną zweryfikowane za pomocą kwestionariusza ankiety oraz Skali Postaw Wobec Przyszłości opracowanej przez Zaleskiego (1988).

1.1. Problematyka badawcza

Niniejsze badania mają na celu udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy istnieje związek między odbywaniem kary pozbawienia wolności a postawą wobec przyszłości u osób, które tę karę wykonują. Jak wynika z części teoretycznej prowadzone do tej pory badania nad przyszłościową wizją własnego życia więźniów są dosyć rzadkie i niezbyt dokładne. Zazwyczaj Przyszłościowa Perspektywa Czasowa stanowi jedną ze zmiennych w badaniach dotyczących szerszych zagadnień takich jak sens życia czy osobowościowe uwarunkowania skuteczności kary pozbawienia wolności.

Szczegółowe problemy badawcze dotyczą porównania grupy recydywistów z osobami pierwszy raz karanymi pod względem: treści i długości stawianych celów, treści i precyzji posiadanych planów, umiejętności odraczania gratyfikacji, komponentu poznawczego, emocjonalnego i behawioralnego dotyczącego postawy wobec ich własnej przyszłości oraz poziomu Lęku Przyszłościowego. Dodatkowo obydwie grupy zostały porównane w tym samym zakresie z osobami, które żyją na wolności i nigdy nie były karane.

Wyniki badań stanowią próbę odpowiedzi na pytanie, czy istnieją różnice w postawie wobec przyszłości u osób przebywających w izolacji więziennej oraz osób, które nigdy nie doświadczyły kary pozbawienia wolności.

1.2. Hipotezy badawcze

W niniejszej pracy zakłada się, że istnieje związek między wykonywaniem kary pozbawienia wolności a postawą więźniów wobec ich własnej przyszłości. Na podstawie powyższej hipotezy głównej oraz literatury przedmiotu sformułowano następujące hipotezy szczegółowe:

H-1: zakłada się, iż więźniowie wykazują większą tendencję do formułowania celów o charakterze życzeniowym niż mężczyźni, którzy nigdy nie odbywali kary pozbawienia wolności,

H-2: zakłada się, że osoby odbywające karę pozbawienia wolności częściej niż mężczyźni, którzy nigdy nie przebywali w izolacji więziennej, formułują plany długoterminowe.

H-3: zakłada się, że więźniowie wielokrotnie karani stosują bierne strategie konstruowania własnej przyszłości,

H-4: zakłada się, że osoby odbywające karę pozbawienia wolności wykazują wyższy poziom Lęku Przed Przyszłością (LPP) niż osoby, które nigdy nie odbywały kary pozbawienia wolności

H-5: zakłada się, że więźniowie pierwszy raz karani wykazują większy poziom intensywności LPP niż recydywiści,

H-6: zakłada się, że wśród więźniów bardziej zaznacza się niespójność ich postaw wobec własnej przyszłości niż wśród osób, które nigdy nie były karane.

1.3. Grupa badawcza

Cała próba badawcza składa się łącznie z 120 osób. Została ona podzielona na dwie grupy: badawczą i kontrolną. W każdej z wymienionych grup znajdowało się po 60 mężczyzn. Grupę badawczą stanowili więźniowie natomiast grupę kontrolną mężczyźni, którzy nigdy nie odbywali kary pozbawienia wolności. Dodatkowo grupa badawcza została podzielona na 30 więźniów pierwszy raz karanych oraz 30 recydywistów. Dobór osób do badań był celowy. Brano pod uwagę płeć, wiek oraz wykształcenie osób badanych. W obydwu grupach znajdują się mężczyźni maksymalnie zbliżeni do siebie pod kątem wieku oraz wykształcenia. Średni wiek osób z poszczególnych grup przedstawia tabela numer 1.

Tabela 1. Wiek osób badanych liczony za pomącą średniej

Abbildung in dieser Leseprobe nicht enthalten

Rozpiętość wiekowa badanych mężczyzn mieści się między 21 rokiem życia a 65. Średnia wieku w grupie badawczej wynosiła 41,13 natomiast w grupie kontrolnej 40,28.

Rozkład wykształcenia osób badanych przedstawia tabela numer 2.

Tabela 2. Rozkład wykształcenia wśród badanych mężczyzn

Abbildung in dieser Leseprobe nicht enthalten

Dominującym wykształceniem w obydwu grupach jest wykształcenie zawodowe, posiada je 28 mężczyzn (46,67) z każdej grupy. Następnie wykształcenie podstawowe – 16 osób (26,27%) w grupie badawczej i 17 (28,33%) w grupie kontrolnej. Wykształcenie średnie w każdej grupie posiada 12 mężczyzn (20%). Natomiast niepełne średnie po 3 mężczyzn (5%) w każdej grupie. Jeden mężczyzna (1,67%) z grupy kontrolnej zadeklarował wykształcenie niepełne podstawowe.

1.4. Technika badawcza

Przestawione w niniejszej pracy hipotezy zostały zweryfikowane na podstawie badań opartych na technice ankiety oraz skróconej wersji Skali Postaw Wobec Przyszłości Zbigniewa Zaleskiego.

Skonstruowane zostały dwa kwestionariusze ankiety. Pierwszy z nich przeznaczony został do badania osób przebywających w zakładzie karnym. Znajdowały się w nim pytania dotyczące treści planów na przyszłość, oceny szansy ich realizacji, uczuć, jakie towarzyszą respondentowi w związku z własną wizją przyszłością, a także o odczuwanych zmian w postawie respondenta wobec przyszłości przed i po umieszczeniu w zakładzie karnym. W ankiecie pytano również o przedział czasu oznaczający dla respondenta bliską oraz daleką przyszłość, a także wartości, jakimi respondent się kieruje myśląc o przyszłości. Kwestionariusz ten składał się z 24 pytań z czego: 11 to pytania otwarte, w których 4 to pytania o uzasadnienie wcześniejszej odpowiedzi, kolejne 11 to pytania zamknięte, z których 10 ma charakter dysjunktywny i jedno koniungtywny, jedno pytanie jest półotwarte, a jedno posiada skalę.

Drugi kwestionariusz został przygotowany do badania osób przebywających na wolności i nigdy nie karanych. Został on stworzony w analogiczny sposób jak pierwszy z kwestionariuszy, pominięte jednak zostały pytania dotyczące pobytu w zakładzie karnym.

W obydwu kwestionariuszach część zasadnicza została poprzedzona częścią formalno-organizacyjną, w której zawarte zostały kilku zdaniowe informacje wyjaśniające, kto prowadzi badania i w jakim celu oraz jakie osoby mają być przedmiotem badań. W części wprowadzającej zamieszczona została także prośba o wzięcie udziału w badaniach i udzielenie szczerych i wyczerpujących odpowiedzi, a także informacja o całkowitej anonimowości i dobrowolnym udziale w badaniach.. W tej części ankiety respondenci zostali także poinformowani o wykorzystaniu wyników badań wyłącznie do celów naukowych.

[...]

Excerpt out of 51 pages

Details

Title
Odbywanie kary pozbawiena wolności a przyszłościowa perspektywa czasowa więźniów
Author
Year
2010
Pages
51
Catalog Number
V158262
ISBN (eBook)
9783640829132
ISBN (Book)
9783640829040
File size
777 KB
Language
Polish
Tags
odbywanie
Quote paper
Regina Barnaś (Author), 2010, Odbywanie kary pozbawiena wolności a przyszłościowa perspektywa czasowa więźniów, Munich, GRIN Verlag, https://www.grin.com/document/158262

Comments

  • No comments yet.
Read the ebook
Title: Odbywanie kary pozbawiena wolności a przyszłościowa perspektywa czasowa więźniów


Upload papers

Your term paper / thesis:

- Publication as eBook and book
- High royalties for the sales
- Completely free - with ISBN
- It only takes five minutes
- Every paper finds readers

Publish now - it's free